અમીઝરણું…

સો સો વાતુંનો જાણનારો,
         મોભીડો મારો ઝાઝી વાતુંનો ઝીલનારો.
 
ડગલે ડગલે હાલ્યા કરે છે, ઊંચાણમાં ન ઊભનારો;
         એ…..ઢાળ ભાળીને સૌ ધ્રોડવા માંડે,
         ઇ તો ઢાળમાં નવ ધ્રોડનારો, મોભીડો…..

ભાંગ્યા હોય એનો ભેરુ થનારો, મેલાંઘેલાંને માનનારો;
         એ…..ઉપર ઊજળાં ને મનનાં મેલાં એવાં,
         ધોળાને નહીં ધીરનારો. મોભીડો…..

એના કાંતેલામાં ફોદો ન ઊમટે, તાર સદા એકતારો
         એ…..દેયે દૂબળિયો ગેબી ગામડિયો,
         મુત્સદ્દીને મૂંઝવનારો. મોભીડો…..

પગલાં માંડશે એને મારગડે, આડો ન કોઇ આવનારો;
         એ…..ઝેરના ઘૂંટડા જીરવી જાશે ઇ તો,
         બોલીને નૈં બગાડનારો. મોભીડો…..

નાનાં બાળક જેવો હૈયે લેરીલો, એરુમાં આથડનારો;
         એ…..કૂણો માખણ જેવો સાદો ને સોયલો ઇ,
         કાળને નોતરનારો. મોભીડો…..

આવવું હોય તો કાચે તાંતણે, બંધાઇ ને આવનારો;
         એ…..ના’વવું હોય અને નાડે જો બાંધશો તો,
         નાડાં તોડાવી નાસનારો. મોભીડો…..

રૂડા રૂપાળા થાળ ભરીને, પીરસે પીરસનારો;
         એ…..અજીરણ થાય એવો આ’ર કરે નૈ કદી,
         જરે એટલું જ જમનારો. મોભીડો…..

આભે ખૂંતેલી મેડી ઊજળિયુંમાં, એક ઘડી ન ઊભનારો;
         એ…..અન્નનાં ધીંગાણાની જૂની ઝૂંપડિયુંમાં,
         વણ તેડાવ્યો જાનારો. મોભીડો…..

સૌને માથડે દુઃખડા પડે છે, દુઃખડાંને ડરાવનારો;
         એ…..દુઃખને માથે પડ્યો દુઃખ દબવીને એ તો,
         સોડ તાણીને સૂનારો મોભીડો…..

કાળ જેવાને મહાકાળ લાગે છે, આભને બાથ ભીડનારો;
         સૂરજ આંટાં ફરે એવડો ડુંગરો,
         ડુંગરાને ડોલાવનારો. મોભીડો…..

ઓળખજે બેનડી એ જ એંધાણીએ,
         એ મારા ખોળાનો ખૂંદનારો;
         મારો મોહનજી એ ઝાઝેરું જીવો મારા, 
         ઘડપણને પાળનારો. મોભીડો…..

   + ગાંધીજી વિશે વધુ વાંચવા અહી ક્લીક કરો.